Online ÜyelerÇevrimiçi üye yok
|
|
Salı, 08 Temmuz 2008 |
Salı, 08 Temmuz 2008 | 664 defa okunmuştur.
H A Z I R L A Y A N Recep Kaymakcan M.Ü. İlahiyat Fak. ARŞİV İSKİLİP'İN SESİ YIL:1 SAYI:6 25.11.1987
Adı bir ilim timsali gibi darb-ı mesellere geçmiş olan Ebussuud Efendi, ilk tahsilini babası Şeyh Muhiddin Yavsî'den yaptıktan sonra Müeyyedzâde Abdurrahman Efendi'den, Mevlânâ Seyyid Karamânî'den ve Kemalpaşazâde'den dersler almıştır. Ebussuud Efendi'nin nasıl yetiştiğine baktığımızda imkânlarının ilim tahsili için oldukça müsait olduğunu görmekteyiz. Allah'ın lütfettiği parlak bir zekâya, ilmiye sınıfına mensup bir çevreye ve maddi bakımdan da oldukça iyi imkânlara sahiptir. Büyük müftî, bu imkanları en iyi şekilde değerlendirmiş ve hocalarından azami derecede istifade etmiştir. İşte ilmiyye sınıfının bozulmaya yüz tuttuğunu gösteren fakat parlama ve haşmet devri olduğundan hissedilmeyen bazı hadiseler de maalesef Ebussuud devrinde başlamıştır. Ebussuud Efendi'nin şeyhülislamlık yaptığı dönemde Osmanlı Devleti en kudretli dönemini yaşıyordu. Genelde devletler güçlü olduğu zaman ilmi çalışmalarda zirveye ulaşır. Fakat şu da unutulmamalıdır ki; her zirveye varış aynı zamanda inişin de başlangıcıdır. İşte ilmiyye sınıfının bozulmaya yüz tuttuğunu gösteren fakat parlama ve haşmet devri olduğundan hissedilmeyen bazı hadiseler de maalesef Ebussuud devrinde başlamıştır. Buna örnek olarak da daha önce ilmiyye sınıfında bir talebenin hangi dersleri okuyacağı, hangi yollardan geçerek yükseleceği belli olduğu halde, Ebussuud zamanında babalarının işgal ettiği mevki dolayısıyla yüksek dereceli ulemânın oğullarının hak etmedikleri müderrisliklere tayin edilmeleri gösterilebilir. ESERLERİ Yapılan bir araştırmaya göre büyük alimin 22 eseri tespit edilmiştir. Kendisi tefsir, hadis ve fıkıh sahasında eserler vermiştir. Eserlerini: Tefsiri, fetvâları, kanunları, mektupları, duânâmesi, şiirleri, paranın vakıf edilebileceğine ve kader hakkındaki risalesi olmak üzere sıralayabiliriz. Büyük ilim adamı ve müftünün İslam dünyasında büyük şöhret kazanmasını ve isminin ebedileşmesini sağlayan en önemli eseri tefsiridir. Tefsirinin adı: İRŞAD el-AKL el-SELİM İLA MEZAYEL KUR'AN el-AZİM'dir. Tefsirini Arapça olarak kaleme almıştır. 5 cilttir. Edebi açıdan Arap edebiyatına mal edilecek derecede edebi bir üsluba sahiptir. Eserini yazarken Kadı Beydavî'nin Envârul-lenzil'inden ve Zemahşerî'nin Keşşaf'ından faydalanmıştır. Fakat bu tefsirleri karşısına alıp kopya etmemiştir. Oldukça çetin bir üslupla yazılan bir takım eserleri okumuş, anlamış, üzerinde düşünmüş, kafa yormuş gerektiği yerde bazı hususlara itiraz etmiştir. Bu yüzden de bir çok alim tarafından Beydavî ve Zemahşerî'nin tefsirinden üstün kabul edilmiştir. Tefsirinin muhtelif baskıları ve yazma nüshaları mevcuttur. Temennimiz bu kıymetli eserin Türkçeye tercüme edilerek okurların faydasına sunulmasıdır.
|
|
|
